Σοφία Βόικου
Εκδόσεις Ψυχογιός
Η Σοφία Βόικου
είναι μια πολυγραφότατη συγγραφέας. Μέχρι τώρα όμως δεν είχα διαβάσει κανένα
από τα βιβλία της. Πριν λίγες μέρες λοιπόν έφτασε στα χέρια μου «το κορίτσι της
ντροπής». Ένα βιβλίο καθηλωτικό, με αλήθειες που δύσκολα μπορούν να ειπωθούν,
μια αναγνωστική έκπληξη για μένα.
Το κορίτσι της ντροπής
είναι η Λένη. Ένα από τα χιλιάδες παιδιά της Βέρμαχτ. Εξώγαμο τέκνο μιας
Ελληνίδας κι ενός Γερμανού στρατιώτη κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου
Πολέμου. Η Λένη που με τα ξανθά μαλλιά και τα γαλανά μάτια έγινε το εξιλαστήριο
θύμα μιας κοινωνίας που ήθελε να αποτινάξει από πάνω της τα δικά της ανομήματα.
Ένα κορίτσι μεγαλωμένο χωρίς πατέρα αλλά και χωρίς μάνα, μιας κι η ίδια η
μητέρα της προτίμησε να αναζητήσει μια καλύτερη τύχη, χωρίς να κουβαλά μαζί της
το βάρος της προδοσίας. Μια ώριμη γυναίκα που ψάχνει την ταυτότητά της
κοιτώντας κατάματα τα φαντάσματα του παρελθόντος. Παράλληλα, μέσα από τη δική
της ιστορία ξετυλίγονται κι άλλες. Τελικά αυτός ο πόλεμος άφησε θύματα παντού.
Ένα από αυτά είναι και ο σύντροφος της ο Γιόχαν, γιος ενός από τους
σκληρότερους αξιωματικούς των Ες-Ες, ο οποίος προσπαθεί μια ολόκληρη ζωή να διαχωρίσει
τον εαυτό του από τη βιαιότητα και τα εγκλήματα που προκάλεσε ο πατέρας του και
που ξυπνούν συχνά στο άκουσμα του ονόματος του γεννήτορά του.
Η συγγραφέας
καταδεικνύει με άμεσο τρόπο την ισοπεδωτική δύναμη του πολέμου, ασχέτως σε πιο
στρατόπεδο ανήκεις. Παράλληλα, αφήνει τις αιχμές της απέναντι σε μια κοινωνία
που έμαθε πάντα να κρίνει τους άλλους, χωρίς να στρέψει πρώτα το πρόσωπό της στον
καθρέφτη. Μήπως και σήμερα ακόμη αυτό δε γίνεται άραγε; Μήπως και το παρελθόν
τελικά δεν είναι τόσο μακριά όσο θέλουμε να πιστεύουμε; Το τι είναι ντροπή και
ποιος θα έπρεπε να ντρέπεται ακόμη και στις μέρες μας λέγεται ελαφρά τη καρδία πολλές
φορές, λες κι οι δικές μας πράξεις είναι πάντα ανεπίληπτες και η ηθική μας ανώτερη
έναντι των άλλων. Κάπως έτσι η ιστορία της Λένης σε αναγκάζει να δεις κατάματα τόσο
την ιστορία την ίδια, όσο και τον εαυτό σου μέσα σ΄αυτήν, που όσο σύγχρονος κι
αν είναι αναγκαστικά παίρνει θέση απέναντι στα γεγονότα. Το θέμα είναι ποια
θέση παίρνει τελικά;